Kısaca: Buğdayda fosforun tamamı ve azotun bir kısmı ekimle taban gübresi olarak, azotun kalanı ilkbaharda kardeşlenme ve sapa kalkma döneminde üst gübre olarak verilir.
Buğday, Türkiye’de en geniş alanda yetiştirilen üründür; Konya, Ankara, Eskişehir gibi İç Anadolu illeri ile Edirne, Tekirdağ ve Kırklareli’nin bulunduğu Trakya başlıca üretim bölgeleridir. Buğdayda verimi belirleyen en önemli uygulamalardan biri doğru zamanlanmış bir gübreleme programıdır.
Buğday gübreleme takvimi
Ekim (Ekim-Kasım) – taban gübresi: Fosforun tamamı ve azotun yaklaşık üçte biri ile yarısı ekimle birlikte verilir.
Kardeşlenme (Şubat-Mart) – birinci üst gübre: Azotun bir kısmı; kardeş sayısını ve başak potansiyelini belirler.
Sapa kalkma (Mart-Nisan) – ikinci üst gübre: Sulu tarımda azotun kalanı; tane dolumu ve protein oranını destekler.
Buğday için hangi taban gübresi?
Fosforu düşük topraklar:DAP 18.46.0 – %46 fosforla ihtiyacı az gübreyle karşılar.
Potasyumu yeterli, kükürt-çinko eksik topraklar:NP 20.20.0 + 24 SO3 – İç Anadolu’nun kireçli topraklarında yaygın çinko eksikliğine karşı.
Kuru tarımda verim potansiyeli yağışla sınırlı olduğu için azot dozu daha düşük tutulur ve üst gübre genellikle tek seferde, kardeşlenme döneminde toprak nemliyken verilir. Sulu tarımda ise azot iki üst gübrelemeye bölünür.
Çinko ve kükürdün önemi
İç Anadolu topraklarında çinko eksikliği buğdayda verim ve tane kalitesini düşüren yaygın bir sorundur. Kükürt ise azotun proteine dönüşmesi için gereklidir. Bu nedenle çinkolu-kükürtlü taban gübreleri tahıl alanlarında avantaj sağlar. Taban gübresi seçimi için taban gübresi rehberimize bakabilirsiniz.